استون (Acetone) یکی از رایج ترین حلال های آلی در فرآیند های شیمیایی و ساده ترین عضو از خانواده کتون ها است. این ترکیب به صورت مایع مشاهده می شود که سمی، روان، اشتعال پذیر و بی رنگ با بویی تند است. استون دارای قطبیت بالا است به همین دلیل، حلال مناسبی برای اکثر ترکیبات خواهد بود و به خوبی در آب، اتانول، بنزن، دی اتیل اتر و کلروفرم حل می شود. معمولا به عنوان حلال و پاک کننده لاک ناخن و وسایل آزمایشگاهی استفاده می شود. استون در بدن انسان به مقدار اندک در خون و ادرار یافت می شود. مقدار آن در زمان گرسنگی و همچنین در افرادی که مبتلا به بیماری دیابت هستند یا افرادی که کمبود شدید اکسیژن دارند، به میزان بیشتری در خون و ادرار ملاحظه می شود.
| نام محصول | استون |
|---|---|
| نام لاتین | Acetone |
| نام های دیگر | دی متیل کتون، کتون پروپان، کربونیل دی متیل |
| حالت فیزیکی | مایع |
| شکل فیزیکی | مایع شفاف |
| رنگ | بی رنگ |
| بو | تند، میوه ای و خشک |
| CAS number | 67-46-1 |
| شناسه کم اسپایدر | 175 |
| شناسه پاپ کم | 180 |
| فرمول شیمیایی | C3H6O |
| جرم مولکولی | 58.080 g/mol |
| چگالی (دانسیته) | 0.7845 g/cm3 |
| نقطه ذوب | -94.9 °C |
| نقطه جوش | 56.08 °C |
| حلالیت در آب | امتزاج پذیر |
| انحلال پذیری | انحلال پذیر در دی اتیل اتر، متانول، اتانول، کلروفرم |
| گشتاور دو قطبی | 2.88 |
| ضریب شکست | 1.3588 (20°C) |
خرید استون
استون از جمله ترکیبات پرکاربرد صنعتی می باد و خرید استون با کیفیت و با درصد خلوص بالا، امری بسیار مهم برای صنایع گوناگون محسوب می شود. اگر از جمله مصرف کنندگان استون هستید، بهتر است خرید خود را از مراکز معتبر و با تجربه کشور، انجام دهید.
شرکت کیمیا تجارت تات، یکی از مراکز معتبر کشور در زمینه توزیع و فروش مواد شیمیایی درجه یک با درصد خلوص بالا می باشد. با خرید استون از شرکت کیمیا تجارت تات، محصول مورد نظر با درصد خلوص ۹۹ درصد، در کوتاه ترین زمان ممکن به اقصا نقاط کشور ارسال خواهد شد.
به علت بالا بودن میزان تقاضای استون توسط صنایع گوناگون، قبل از ثبت سفارش و خرید استون، با کارشناسان بخش فروش شرکت کیمیا تجارت تات در ارتباط باشید و از میزان موجودی این محصول و نحوه ثبت سفارش مطلع شوید.
قیمت استون
قیمت استون، همچون قیمت سایر مواد شیمیایی، ثابت نیست و مدام در حال تغییر است. عوامل بسیاری بر روی قیمت استون تاثیرگذار هستند؛ به عنوان مثال قیمت روز ارز، قیمت مواد اولیه، میزان درصد خلوص ماده، میزان حجم سفارش و سایر عوامل بر روی قیمت گذاری استون به صورت مستقیم تاثیر دارند.
از این رو قبل از ثبت سفارش و خرید این محصول قیمت روز استون را از کارشناسان بخش فروش شرکت کیمیا تجارت تات استعلام بگیرید. جهت برقراری ارتباط با واحد فروش کیمیا تجارت تات، با شماره های 02166438647، 02166438406 و 02166567158 تماس بگیرید و سفارش خود را به ثبت رسانید.
گرید های استون
استون یا دی متیل کتون، با توجه به درصد خلوصی که دارد؛ در دو دسته طبقه بندی می شود. این دسته بندی بر روی قیمت ماده تاثیر گذار است. گریدهای استون عبارت اند از:
استون آزمایشگاهی: این گرید از استون دارای درصد خلوص بسیار بالایی است که حدودا به بالای 95 درصد می رسد. این ماده به عنوان حلال و واسطه شیمیایی برای کاربرد های آزمایشگاهی مورد استفاده قرار می گیرد.
استون صنعتی: گرید صنعتی استون، کاربرد بیشتری نسبت به گرید آزمایشگاهی دارد و اغلب، درصد خلوص آن پایین تر است. این ماده به عنوان حلال و پاک کننده برای کاربرد های صنعتی استفاده می شود.
تولید استون
استون توسط حییم وایزمن در بین سالهای 1916 تا 1919 که ریاست یک آزمایشگاه شیمی را برعهده داشت، کشف شد. روش قدیمی تولید این ماده از طریق تقطیر خشک کلسیم استات یا باریم استات بود اما امروزه این ترکیب به صورت مستقیم یا غیرمستقیم از طریق پروپیلن (propylene) تولید می شود. 83% از استون موجود از طریق فرایند کیومن (cumene) سنتز می شود. در واقع، تولید استون وابسته به تولید فنول است؛ به صورتی که در این واکنش، بنزن با پروپیلن جهت تولید کیومن آلکیله شده و اکسایش در حضور هوا رخ داده و فنول و استون تولید می شود. در روش دیگر، استیک اسید را تحت حرارت 120 تا 130 درجه سانتی گراد قرار می دهند تا این حلال تولید شود.
کاربرد استون
کاربرد استون به عنوان حلال
پروپانون یک حلال قدرتمند است و اکثرا به عنوان حلال در صنایع مختلفی مانند صنعت رنگ و رزین، صنایع شیمیایی و … مورد استفاده قرار می گیرد. بیشترین کاربرد این ماده، مربوط به نقش حلال بودن آن است و برخی از کاربرد های آن عبارت اند از:
- استون یک حلال مناسب برای تولید رنگ و رزین است که موجب افزایش کیفیت و عملکرد این دسته از محصولات می شود. افزودن این ماده به رنگ و رزین، موجب کاهش ویسکوزیته فرمولاسیون آن ها می شود و از آنجایی که یک نوع الکل بسیار فرار است، سرعت خشک شدن آن هارا افزایش می دهد. همچنین می تواند در حذف حباب های رزین ها نیز موثر باشد.
- استون یک حلال و واسطه شیمیایی در صنایع شیمیایی است که به عنوان یک حلال آلی، کاربرد دارد. این ترکیب در حل و یا تجزیه طیف گسترده ای از مواد شیمیایی مانند سلولز ها و چربی ها بسیار موثر است. همچنین موجب حل شدن ترکیبات شیمیایی مختلفی مانند دی متیل کتون با آب می شود. به علاوه، این ماده برای جداسازی و استخراج ترکیبات شیمیایی نیز کاربرد دارد.
کاربرد به عنوان پاک کننده
استون یک ترکیب شیمیایی ضدعفونی کننده است که خاصیت ضد باکتریایی مناسبی دارد و از این جهت، در کاهش و رفع آلودگی ها بسیار موثر است. این ویژگی نیز پس از حلال بودن آن، بسیار مهم است و برخی از کاربرد های این ماده به عنوان پاک کننده شامل موارد زیر است:
- استون یکی از مهم ترین پاک کننده ها و ضدعفونی کننده ها برای تجهیزات و ابزار های صنعتی به شمار می رود. این ماده اکثرا برای ابزار های آلوده به روغن و گریس و قطعات فلزی و برای پاک کردن چسب ها، استفاده می شود و از آنجایی که سرعت تبخیر بسیار بالایی دارد، پس از رفع آلودگی ها؛ اثری از این ماده باقی نخواهد ماند.
- استون به عنوان یک ماده پاک کننده، به مقادیر محدود برای امور خانگی نیز مورد استفاده قرار می گیرد. کاربران از این ماده برای حذف لکه های کابینت، پاک کردن ماژیک های دائمی، لکه های رنگی و لاک های ناخن استفاده می کنند. به علاوه این ماده در برخی اوقات به پاک کننده شیشه و سطوح نیز افزوده می شود و موجب افزایش قدرت پاک کنندگی محصولات می شود.
سایر کاربرد های استون
- استون یکی از مهم ترین افزودنی های سوخت های بنزینی است که موجب کاهش عدد اکتان و عملکرد بهتر موتورهای خودرو ها می شود.
- این ماده به عنوان حلال و عامل حل کننده، برای تولید بسیاری از قرص ها، محلول های دارویی و محلول های تزریقی استفاده می شود.
- یکی دیگر از کاربرد های پروپانون مربوط به صنعت پلاستیک سازی است که برای تولید پلیمر های پلی اورتان و پلی کربنات کاربرد دارد.
نکات ایمنی در مورد استون
استون به شدت اشتعال پذیر است به نحوی که به راحتی در دمای اتاق می سوزد و نیز خطر آتش گیری در محيط هاى بسته را دارد. نحوه مناسب اطفاء آن استفاده از کربن دی اکسید، پودر خشک مواد شیمیایی، فوم الکل و فوم پليمر می باشد. اگر با چشم در تماس باشد ممکن است سبب آسیب به قرنیه شود که در بیشتر موارد گذرا و در موارد دیگر پایدار است. در صورت تماس چشم هاى آلوده را با آب ولرم به مدت ٢٠ دقيقه شستشو داده تا آلودگی برطرف شود سپس به پزشک مراجعه شود.در صورت نوشیدن از آن به مقدار قابل توجه بیهوشی و آسیب به مخاط دهانی رخ خواهد داد. در اثر تماس با پوست باعث سوزش ، تحریک پوست و صدمه زدن به آن می شود. تأثير این ماده بر روى سلامتى از طریق جذب پوستی در پوستهای سالم خيلى کم است.
نکات ایمنی کار با استون
برخلاف باور بسیاری از افراد، استون خالص می تواند برای انسان و همچنین محیط زیست خطرات بسیاری به همراه داشته باشد. به همین علت رعایت نکات ایمنی می تواند از بروز مشکلات جانی و مالی جلوگیری کند. در این قسمت به بررسی نکات ایمنی کار با استون پرداخته ایم…
به طور کلی تمامی افرادی که به هر نحوی با این ماده شیمیایی در ارتباط هستند، باید از دستکش و روپوش مناسب استفاده کنند. همچنین استفاده از ماسک های تنفسی مناسب، امری بسیار مهم در زمان کار با این ماده شیمیایی می باشد؛ چرا که استنشاق استون در غلظت های بالا، می تواند بر روی عملکرد کبد تاثیرات منفی داشته باشد.
همچنین لازم است که تمامی افراد از عینک های محافظ استفاده کنند؛ چرا که ورود بخارات این ماده شیمیایی به چشم، می تواند منجر به ایجاد آسیب به چشم ها شود و منجر به صدمات جبران ناپذیری شود. در صورت بروز هر گونه آسیب ناشی از استون، سریعا به پزشک مراجعه کنید.
بسته بندی و نگهداری از استون
سقف انبار نگهداری از استون بایستی ضد حريق باشد. همچنین این ترکیب باید جدا از اكسيد شونده های قوی نگهداری شود. این محصول تحت تاثیر هوا، نور و وجود کاتالیست، اکسید کننده های قوی و فلزاتی مانند مس و آلومینیوم می تواند پلیمر شود. زمانی که از این واکنش گاز آزاد می شود و با هوا مخلوط شده و ممکن است انفجار رخ دهد. همچنین این ماده می تواند با آهن و استیل در حضور رطوبت نیز واکنش دهد.
سوالات متداول
1- نامهای ديگر استون چيست؟
نامهای ديگر اين ماده 2-پروپانول، استونوم، دی متیل کتون، دی متیل فرمالدئید، دی متیل کربونیل، پروپان کتون، بتا-کتو پروپان، پروپانول، کتون اولیه و روح پیرواستیک است.
2- آيا استون برای انسان مضر است؟
تنفس مقادیر زیاد از آن برای مدت کوتاهی می تواند بینی، گلو، ریه ها و چشمها را تحریک کند. همچنین اين ماده باعث سردرد، سرگیجه، گیجی، نبض سریع تر، حالت تهوع، استفراغ، اثراتی بر خون، غش کردن و احتمال کما و سیکل قاعدگی کوتاه تر در زنان شود.
3- ساختار استون چيست؟
این ترکیب (2-پروپانول یا دی متیل کتون)، یک ترکیب آلی و ساده ترین و کوچکترین کتون می باشد. این مایع بی رنگ، بسیار فرار و قابل اشتعال با بوی تند قابل تشخيص است.
4- قيمت استون به چيز بستگی دارد؟
این حلال یک ماده خام است که در بسیاری از صنایع مورد استفاده قرار می گیرد. قيمت آن می تواند تحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله اختلالات در زنجیره تامین، قیمت نفت خام و موارد دیگر قرار دارد.
5- پرکاربردترین و رايج ترين كاربرد استون چيست؟
پرکاربردترین و رايج ترين كاربرد آن به عنوان حلال است. به دلیل حلالیت بالا و میزان تبخیر زیاد این ماده، در بسیاری از محصولات روزمره از جمله رنگها، مایعات تمیز کننده، پاک کننده لاک ناخن و چسبها به كار می رود. همچنين در الیاف مصنوعی، مواد منفجره و رزینهای پلی کربنات كاربرد دارد.
غلامرضا ستوده –
خسته نباشید ، برای رقیق سازی رزین استفاده از استون اقتصادی هست ؟ ماده دیگه ای رو هم در سطح استون دارید که پیشنهاد کنید؟
امیر هاشمی –
ما برای شستشوی ظروف آزمایشگاهی از استون شما استفاده کردیم. سرعت تبخیرش عالی بود و هیچ ردی روی شیشهآلات باقی نذاشت.